محمد مهريار
50
فرهنگ جامع نامها و آباديهاى كهن اصفهان ( فارسى )
« آذراشك » آذرشك شده است . و اين كلمهء « اشك » همان كلمهاى است كه بعدها در طى مقالات و عناوين بسيارى چون اشكاوند و اشكران و اشكران و اشكذر و غيره و غيره خواهيم ديد . بىشك و شبهه اين همان كلمهاى است كه در واژهء اشكانى داريم و مىدانيم كه بسيارى از شهرياران اشكانى چون اشك اول و اشك دوم و غيره كلمهء « اشك » را در نام خود داشتهاند و نظر به اينكه دين زردشتى مسلما پيش از ظهور طوايف و سلسلهء شاهان اشكانى به ظهور رسيده است ، بنابراين مىتوان تصور كرد كه در آن روزگاران ( اشكانيان ) شايد وقتى كه اين ديه آبادان بوده است ، مردم آن با « آذر » زردشتى و « اشك » اشكانى نسبت داشتهاند و خود وجود اين ديه با اين تلفظ و ديههايى با تلفظى نظير اين ، شيوع دين زردشتى را در ناحيت يزد و در زمان اشكانيان و همچنين تسلط اشكانيان را در ناحيت يزد يعنى مركز ايران براى ما روشن مىنمايد . آذرمناباد darma ( e ) n b d و آن ديهى است در روستاى برخوار با « دال » مفتوح معجمه . در تداول عامه گاه باشد كه « دال » معجمه به « دال » مهمله تبديل شود و به اين صورت تلفظ نيز رايج است . برحسب ارقام مركز آمار ايران خانوار آن 475 و جمعيت آن برابر 1867 نفر « 1 » قيد شده است . ديهى است بزرگ و كهن و نسبتا پر جمعيت كه آثار قدمت از ظاهر آن پيداست . اين ديه در روستاى برخوار كه در ناحيت شمال و شمال شرقى اصفهان واقع است ، قرار دارد . ناحيهء برخوار از نواحى بسيار قديم اصفهان است و گذشته از خود نام اين ناحيه كه در كتب مختلف تاريخ اصفهان آمده است ، نام بسيارى از ديههاى كهن اصفهان نيز كه در اين روستا واقع است ، خود دليل قدمت ناحيه مىباشد . پندارى اين ديههاى كهن و آثار باليهء دور آنها همچون مأذنهاى سابقه و قدمت بسيار اين ناحيت را جار مىزند . در دور و كنار قريه ديوارهاى كلفت ، برجها و تهپىهاى ساختمانهاى ويرانشدهء كهن به چشم مىخورد كه از نظر متأمل بصير ، البته پوشيده نمىماند و همهء اينها باز قدمت و سوابق آن را نشان مىدهد . خانههاى گلى با طاقهاى ضربى و طاق و چشمهء گنبدى اما
--> ( 1 ) - ن . ك . به : نشريهء 289 م . آ . ا . ص 220 . در سال 1375 آمار آن به 708 خانوار و 3081 نفر افزايش يافته است .